HAG/DEN HAAG | 17.01.2005.

DRUGA TRIBUNALOVA PRESUDA ZA GENOCID U SREBRENICI

Za zločine iz jula 1995., koji prema presudi spadaju u “najmračnije trenutke novije evropske istorije” i koji su izvršeni sa “nevidjenim stepenom surovosti i izopačenosti”, Vidoje Blagojević osudjen na 18 a Dragan Jokić na 9 godina zatvora. Po oceni Pretresnog veća optuženi “nisu imali glavne uloge” u srebreničkim zločinima, koje su planirali i izvršili “starešine Glavnog štaba VRS i MUP-a Republike Srpske.”

Za saučesništvo u srebreničkom genocidu i pomaganje i podržavanje ubistava, progona i nehumanih dela počinjenih u julu 1995. godine, bivši komandant Bratunačke brigade VRS Vidoje Blagojević osudjen je danas na 18 godina zatvora. Njegov suoptuženi Dragan Jokić, bivši načelnik inžinjerije Zvorničke brigade VRS, je istom presudom proglašen krivim za pomaganje i podržavanje zločina istrebljenja, ubistava i progona, za šta mu je odmerena kazna od 9 godina zatvora. Obojica su osudjeni po osnovu pojedinačne krivične, a ne komandne odgovornosti.

Nakon presude generalu Radislavu Krstiću, bivšem komandantu Drinskog korpusa VRS, ovo je druga tribunalova presuda u kojoj se zločini počinjeni nakon zauzimanja Srebrenice u julu 1995. kvalifikuju kao genocid. Konstatujući da je u Srebrenici, u toku samo jedne nedelje, ubijeno više od 7.000 bošnjačkih muškaraca i iz enklave prisilno premešteno najmanje 30.000 žena i dece, Pretresno veće je ukazalo da su ti zločini izvršeni “sa do tada nevidjenim stepenom surovosti i izopačenosti” i da “spadaju u najmračnije trenutke novije evropske istorije.”

Od dvojice optuženih, samo se Blagojević teretio za saučesništvo u genocidu. Proglašavajući ga krivim za pomaganje i podržavanje genocida, veće je zaključilo da je Blagojević kao komandant Bratunačke brigade “pružio značajnu praktičnu pomoć u lišavanju života i nanošenju teških telesnih i psihičkih povreda”, kao i da je znao za genocidnu nameru glavnih planera i počinilaca zločina: starešina glavnog štaba VRS na čelu sa generalom Ratkom Mladićem, kao i pripadnika MUP-a Republike Srpske, čiji je cilj bio da se bošnjačka zajednica trajno eliminiše iz srebreničke enklave. Izdvajanje i pogubljenje muškaraca je, po sudijama, “ključni dokaz da oni koji su to naredili nisu želeli obnavljanje grupe, nego njeno uništenje.”

Sudeći prema prvim reakcijama, presudom Pretresnog veća kojim je predsedavao kineski sudija Daćun/Daqun, a u čijem su sastavu još i Ukrajinac Vasilenko/Vassylenko i Argentinka Argibej, nije zadovoljna ni jedna od strana, tako da se mogu očekivati obostrane žalbe. Odbrana nije zadovoljna oštrim pravnim kvalifikacijama odgovornosti obojice optuženih, dok optužba smatra da visina kazne nije u skladu sa pravnim nalazima veća. Optužba je, inače, za Blagojevića tražila 25 a za Jokića izmedju 15 i 20 godina zatvora.